Virechan karma ke Purva , madhyam, paschat karma
Virechan karma purva madhyam paschat karma Ayurveda Panchakarma
https://wjbphs.com/sites/default/files/fulltext_pdf/WJBPHS-2…
| Kostha | Virechan Dravya |
|---|---|
| Krura Kostha | Virechan Kashaya + Eranda Taila 2 tola + Ichabedi Ras 4 ratti |
| Madhyama Kostha | Virechan Kashaya + Eranda Taila 2 tola |
| Mridu Kostha | Virechan Kashaya (only) |
| Grade | Vegas (Bouts) | Mala | Patient Condition |
|---|---|---|---|
| Uttama Shuddhi | 30+ vegas | Clean, pitta colored | Patient feels light |
| Madhyama Shuddhi | 20-30 vegas | Pitta + Kapha mixture | Moderate relief |
| Hina (Avara) Shuddhi | Less than 20 | Mainly Kapha/Ama | Less effective |
| Shuddhi Grade | Samsarjana Duration | Diet Sequence |
|---|---|---|
| Hina Shuddhi | 3 days | Peya → Vilepi → Mudga Yusha → Akrita Yusha → Kritanna (Yusha) |
| Madhyama Shuddhi | 5 days | Same sequence, extended |
| Uttama Shuddhi | 7 days | Complete sequence, slow progression |
Intention: Kosthagni (digestive fire) ki resurgence / recovery - directly heavy food dene se Agnimandya aur naya roga ho sakta hai
| Phase | Karma | Key Steps |
|---|---|---|
| Purva Karma | Pre-procedure | Sambhara Sangraha, Atura Pariksha, Deepana-Pachana, Snehana (internal + external), Swedana |
| Pradhana / Madhyam Karma | Main procedure | Abhyanga-Sweda (same day), Virechan aushadhi dena, Vegas count karna, Atura Paricharya |
| Paschat Karma | Post-procedure | Samsarjana Krama (3/5/7 din), Pathya Palan, Dhumapana |
Bilwadi tailam Rog Adhikar
Bilwadi tailam rog adhikar indications Ayurveda classical
https://www.ijraset.com/research-paper/bilwadi-taila-in-the-…
Bilwadi taila Ashtanga Hridayam Charaka Samhita reference ingredients Hrudroga Karna roga
https://www.ijraset.com/research-paper/bilwadi-taila-in-the-…
बिल्वस्य मूलं तिलतैलयुक्तं | गोमूत्रम् अजक्षीरं च जलेन सह | पक्त्वा विधानेन कर्णे प्रयोज्यम् || (Bhaishajya Ratnavali - Karnaroga Chikitsa)
| Dravya | Botanical Name | Kaarya |
|---|---|---|
| Bilva Moola (Bael root) | Aegle marmelos | Mukhya dravya - Vata-Kapha shamaka |
| Tila Taila (Sesame oil) | Sesamum indicum | Base oil - Sneha, Vata shamaka |
| Aja Kshira (Goat milk) | - | Kalka/Drava - Snigdha, Balya |
| Go Mutra (Cow urine) | - | Drava - Lekhana, Srotoshodhan |
| Jala (Water) | - | Drava - Kwatha preparation |
Ashtanga Hridayam - Chhardi Trishna Hridroga Chikitsa Adhyaya Specifically mentioned for Vataja Hrudroga (Cardiac disorders of Vata origin)
| Dravya | Botanical Name | Vishishta Guna |
|---|---|---|
| Bilva | Aegle marmelos | Vata shamaka, Hridya |
| Rasna | Pluchea lanceolata | Vata hara, anti-inflammatory |
| Punarnava | Boerhavia diffusa | Hridya, diuretic, Srotoshodhak |
| Shyonaka | Oroxylum indicum | Vata-Kapha shamaka |
| Gambhari | Gmelina arborea | Balya, Hridya |
| Patala | Stereospermum suaveolens | Vata hara |
| Agnimantha | Clerodendrum phlomidis | Vata-Kapha shamaka, Deepana |
| Shalaparni | Desmodium gangeticum | Balya, Vata shamaka |
| Prishniparni | Uraria picta | Vata shamaka, Rasayana |
| Brihati | Solanum indicum | Kapha-Vata hara |
| Kantakari | Solanum xanthocarpum | Shwasa hara, Hridya |
| Tila Taila | Sesamum indicum | Base oil |
| Vishaya | Karna Roga Bilwadi Taila | Hrudroga Bilwadi Taila |
|---|---|---|
| Granth | Bhaishajya Ratnavali | Ashtanga Hridayam |
| Adhyaya | Karnaroga Chikitsa | Chhardi-Trishna-Hridroga Chikitsa |
| Mukhya Dravya | Bilva Moola + Tila Taila + Aja Kshira + Go Mutra | Bilva + 10 Dashmoola herbs + Tila Taila |
| Mukhya Rog | Badhirya, Karnanada, Karna Srava | Vataja Hrudroga, Hrit Shoola |
| Dosha | Vata-Kapha Shamaka | Vata Shamaka |
| Marg | Karna Poorana | Abhyanga, Nasya, Basti |