Garbha Shareera - Shlokas from Classical Ayurvedic Texts

1. Definition of Garbha

शुक्रशोणितजीवसंयोगे तु खलु कुणिगते गर्भसंज्ञा र्वणत ॥३॥

Shukra-shonita-jeeva-samyoge tu khalu kunigatu garbha-samjna rvant

शुक्रशोणितयोः संयोगे गर्भाशये क्षेत्रे प्रकृतिभिरष्टाभिर्विकारैश्च षोडशभिः सह आत्माधिष्ठितः गर्भः।

Shukra-shonita-yoh samyoge garbhashaye ksetre prakrtibhir-ashtabhir-vikaraishca shodasha-bhih saha atmadhishthitah garbhah.

2. Factors Required for Garbha Formation

ऋतु क्षेत्रमम्बु बीजं हृदयं सत्त्वमेव च। समग्राणि हि सम्पन्नं पुत्रमिच्छन्ति तद्विदः॥

Ritu kshetram ambu beejan hridayam sattvam eva ca Samagrani hi sampannam putram icchanti tad-vidah

3. Matrija and Pitrija Bhavas (Maternal and Paternal Contributions)

मातृजानि - त्वक्, लोहित, मांस, मेद, नाभि, हृदय, क्लोम, यकृत, प्लीहा, वृक्क, बस्ति, पक्वाशय, आमाशय, लघुत्र, स्थूलान्त्र, उदर, गुद, शेफस्...

4. Month-wise Development of Garbha

First Month (Pratham Masa):

प्रथमे मासि कललं जायते। Prathame masi kalalam jayate.

Second Month (Dvitiya Masa):

द्वितीये मासि पञ्चमहाभूतसंनिकर्षात् पिण्डो जायते। Dvitiye masi panchamahabhutas-sannikarshat pindo jayate.

Third Month (Tritiya Masa):

तृतीये मासि सर्वाङ्गप्रत्यङ्गानि युगपदेव स्पन्दनं लभन्ते। Tritiye masi sarvanga-pratyanganani yugapadeva spandanam labhante.

Fourth Month (Chaturtha Masa):

चतुर्थे मासे गर्भश्चेतनाढ्यतां प्रपद्यते। Chaturthe mase garbhash-chetanadhyatam prapadyate.

Fifth Month (Panchama Masa):

पञ्चमे मासे मांसशोणितवृद्धिः। Panchame mase mamsa-shonita-vriddhih.

Sixth Month (Shashtha Masa):

षष्ठे मासे बलवर्णयोर्वृद्धिः। Shashthe mase balavarnayor-vriddhih.

Seventh Month (Saptama Masa):

सप्तमे मासे सर्वाङ्गप्रत्यङ्गोपचयः। Saptame mase sarvanga-pratyanganopacayah.

Eighth Month (Ashtama Masa):

अष्टमे मासे ओजः स्थिरीभवति नैव। Ashtame mase ojah sthiribhavati naiva.

Ninth Month (Navama Masa):

नवमे मासे सम्पूर्णः सर्वगुणैः। Navame mase sampurnah sarvagunaihi.

5. Ashtanga Hridayam - Sharira Sthana 1/44-47

कललं बुद्बुदं पेशी घनो अङ्कुरस्तथा। पञ्चमे गर्भसंज्ञा स्यात् षष्ठे वर्धते भृशम्॥

Kalalam budbuda peshi ghana ankuras-tatha Panchame garbha-samjna syat shashthe vardhate bhrisham

6. Garbhopanishad Shloka (on Soul entering the fetus)

एकरात्रेण कललं भवति। सप्तरात्रेण बुद्बुदं जायते। Ekarātrena kalalaṃ bhavati. Saptarātrena budbuda jāyate.

7. Cause of Sex Determination

पितृबीजबहुलत्वे पुरुषो जायते। मातृबीजबहुलत्वे स्त्री। समे नपुंसकम्॥

Pitru-beeja-bahulatve purusho jayate Matru-beeja-bahulatve stri Same napumsakam

8. Nutrition of the Fetus (Upasneha / Garbha Poshan)

यथा जलेन क्षेत्रं सिच्यते, एवं गर्भो मातृरसेन। Yatha jalena kshsetram sicyate, evam garbho matru-rasena.

Summary of Key Source Chapters